Quersetin Korona virüse karşı koruyucu olabilir mi?

3
2531

Flavoidler tüm bitkilerden bulunan renk veren bileşiklerdir. Meyve ve sebze ne kadar renkliyse flavonoid oranı o kadar yüksektir. Doğada sayılarının 4000’in üzerinde olduğu tahmin edilmektedir.

Quersetin flavanoidlerden birisidir (1). Elma, kırmızı soğan, turp, keçi boynuzu, su teresi, lahana, kapari gibi bitkilerde bulunur. Günlük beslenmemizde aldığımız quersetin miktarı 10-100 mg arasındadır(2).

Korona virüsün en azından 1 yıl bizimle yaşayacağı ön görülmektedir. Quersetin koronavirüse karşı koruyucu olabilecek bir molekül gibi görünmektedir. Ne demek istediğimi biraz açayım:

IBM modelleme çalışması

 Korona virüs hücrelere girmek için ACE2 (Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim) reseptörünü kullanır. Virüs hücreye girdikten sonra, RNA içeriğini boşaltır ve daha fazla virüs üretmeye başlamak için hücreyi ele geçirir. Korona virüsün ACE2 reseptörüne bağlanmasını önlemek, virüsün hücreye girmesini engeller.

Quersetin serin proteaz enzimlerini etkisiz hale getiren doğal bir moleküldür. Koronavirüsün tutunmasını sağlayan TMPRSS2 isimli serin proteazı da etkisiz hale getiriyor olması muhtemeldir (Şekil 1).

Şekil 1. Quersetinin koronavirüsun tutunmasını engeleyici etkisi

Tennesse Üniversitesi ve Oak Ridge Ulusal Laboratuarları tarafından yapılan bir araştırmada koronavirüsün hücrelere bağlanması sırasında FDA onaylı bileşiklerin veya takviyelerin etkinliğini modellemek için en gelişmiş IBM süper bilgisayar programlarını kullandı. Çalışmada çok sayıda bileşikler ve takviyeler modellenmiş ve etkinlik sırasına göre listelenmiştir.  Listede 5 numarada Quersetin bulunmaktadır (3).

Quersetin’in Koronavirüslere Karşı Çalıştığına Dair Başka Kanıt Var mı?

Yeni korona virüs, diğer SARS virüslerinden farklı olarak soğuk algınlığının yanında ciddi solunum problemlerine de neden olmaktadır. Quersetin bu ailedeki diğer virüslere karşı da test edilmiştir. Örneğin, 2004 yılında yapılan bir laboratuvar çalışmasında, quersetinin başka bir SARS korona virüsünün hücrelere girişini engellediği gösterilmiştir (4). Ve 2012 yılında yapılan bir çalışmada benzer sonuçlar gözlenmiştir (5).

Son zamanlarda yapılan in vitro çalışmalar, quersetin’in influenza virüsü, parainfluenza virüsü, solunum sinsityal virüsü, SARS virüsü, adenovirüs ve rinovirüs gibi çeşitli solunum virüslerine karşı; viral çoğalmayı durduran güçlü bir virüs karşıtı ajan olarak davrandığını göstermiştir (6-14).

Michel Chrétien adında bir Montrealli bilim adamı quercetin ile ilgili klinik araştırmaya başlamak için 1 milyon dolar bağış aldı (15).

Batı Virjinya Tıp Fakültesi tarafında yayınlanan korona virüs tedavi rehberinde hem korunma için hem de tedavide quersetine yer verilmiştir (16).

Quersetin Koronavirüs infeksiyonu tedavisinde etkisi olabilir

Quersetin bir “polifenol” dür. Polifenol moleküler yapının bir tanımıdır ve molekülün çevresindeki çok sayıdaki hidroksil (OH) grubuna karşılık gelir. Polifenollerin potansiyel olarak zararlı serbest radikalleri bir hidrojen atomu bağışı ile nötralize etmelerine izin veren bu “fonksiyonel gruplar” dır. Bu, “antioksidan” aktivitesi olarak adlandırılır ve polifenollerin yararlı diyet takviyeleri sınıfında yer almalarını sağlamaktadır. Hidroksil grubu ne kadar çok ise antioksidan aktivite o kadar fazladır. Bu açıdan quercetin diğer flavanoidlere göre üstün bir yapıya sahiptir (17-21).

Koronavirüs kan damarlarının duvarında zedelenme, pıhtı oluşumu, büzülme ve sitokin fırtınası adı verilen ciddi iltihabi reaksiyon yaratmaktadır.  Quersetinin kan damarlarını onarıcı, koruyucu ve genişletici etkisi vardır. Pıhtı oluşumunu, allerji ve iltihabi reaksiyonların oluşumunu önleyicidir (Tablo 1)(17-20).

Tablo 1. Koronavirüsün zararına karşılık quercetinin karşı etkisi

Koronavirüsün zararları Quersetinin faydalı etkileri
Koronavirüs akciğer hücresine tutunur

Aşırı bağışık yanıtı (sitokin fırtınası)

Damarların iç duvarını zedeler

Damarları büzer

Pıhtı oluşumunda kolaylaştırır.

Korona virüsünün hücreye tutunmasını önler

Bağışık yanıtını dengeler

Damar iç duvarını onarır

Damarları genişletir.

Pıhtı oluşumunu zorlaştırır

Bir çalışmada quersetin, rutin, naringenin, naringin, diosmetin ve diosminin lipopolisakarid (LPS)lerin sitokin fırtınası üzerine etkisi incelenmiştir.  Quersetinin iltihap karşıtı etkisi diğer flavanoidlerden daha yüksek bulunmuştur. Quersetini daha az etki ile diosmetin, naringin izlerken, diğer flavanoidler etkisiz bulunmuştur. Hekim arkadaşlarım aşağıdaki şekilleri incelediklerinde koronavirüs hastalarında aşırı yükselene IL-6 adlı sitokin seviyesini quersetinin baskılayabileceğini görebilirler (Şekil 2) (21).


Şekil 2. Quercetinin IL-6 üzerindeki baskılayıcı etkisi

Quersetinin başka faydalı etkileri var mı?

Antitümör etki

Epidemiyolojik çalışmalar quersetin içeren meyva ve sebze tüketiminin kansere karşı koruyucu olduğu gösterilmiştir. Quersetin DNA topoizomeraz I ve II inhibisyonu ile DNA ve kromozomu hasardan koruyarak kanser önleyici bir etki sağlar . Kısmen östrojenik etkisi nedeni ile özellikle prostat, kalın bağırsak ve akciğer kanserinde hem önleyici hem de tedavi edici bir etkisi mümkün gözükmektedir (22).

Östrojenik etkisinden dolayı yine de östrojene duyarlı meme tümörü olanların kullanması önerilmez (23).

TRAIL adı verilen TNF parçasının uyarması ile kanser hücresine ölüm emri verme tedavisi küçük hücreli olmayan akciğer kanserlerinde ve kalın bağırsak adenokanserlerinde kullanılmaktadır. Quersetin bu tedavinin etkinliğini artırabilmektedir (22).

Quersetin ailevi polipozis olgularında 6 aylık 60 mg doz ile tedavi ile polip sayısı ve boyutunda % 50 oranında azalma meydana getirmiştir (22).

Quersetinin diğer faydalı etkileri tablo 2 de görülmektedir (22).

Tablo 2. Quersetinin faydalı etkileri ve mekanizmaları

Antioksidan kapasite ve kan damarlarını koruma mekanizması
Kalp damarını korurur
Dokunun kan dolaşımı ile beslenmesini artırır.
Oksijen radikallerinin hasarını azaltır
Yüksek tansiyonu normalleştirir.
Antiallerjik ve antienflamatuar aktivite
Mast hücresini aşırı salgılarını (histamin, triptaz) önler(Allerji ve Astım atağında faydası olabilir.)
Mikroglia ve mast hücrelerinin TNF-alfa ve nitrikoksid üretimini baskılar(Otizm de faydalı olabilir.)
Virüs ve bakterilere karşı etkili
HIV enfeksiyonu, influenza ve polio virüs üzerinde etkili, mide de Helikobakter pylori enfeksiyonunu azalttığı gösterilmiştir.
Kanda pıhtı oluşumun önler
Trombosit kümelenmesini ve pıhtı oluşumunu azaltır.
Damar genişlemesini sağlar
Fosfodiesteraz tip 5 enzimini inhibe ederek damar genişlemesini sağlarPulmoner arteryel hipertansiyon, Raynaus hastalığı, inme, diyabet gibi hastalıklarda faydalı olabilir. Qursetin binlerce yıldır Çin de iktidarsızlık için kullanılmakta.
Antikatarak ve antinörodejeneratif etki
Aldoz redüktaz aktivitesini inhibe eder. Bu etki özellikle diyabet hastalarında katarakt oluşumunu önlemede önem kazanmaktadır.
İltihap karşıtı etki
İnterstisyel sistit ve postatit tedavisinde başarı ile kullanılmıştır

Quersetinin kullanım dozu ne olmalıdır ?

Quersetinin yukarıda sayılan etkileri göz önüne alındığında korona virüs hastalığının seyrini de değiştirebileceği görülmektedir.

Quersetin’in suda çözünürlüğü zayıftır ve bu nedenle genellikle şekerler tarafından stabilize edilir. Bağırsak emilimi% 30-50 arasında olmasına rağmen, Quersetin’in 25 saatlik yarı ömrü sayesinde yüksek plazma seviyelerine ulaşabileceği bildirilmiştir. Normal doz günde 500 mg ila 1.000 mg’dır. Bromelain (Ananasta yer alan sindirim enzimi) veya C Vitamini ile birlikte alındığında emilim oranı %80 lere çıkmaktadır (23).

Günlük 500 mg, 1000 mg gibi dozlarda 8-12 hafta kullanımında herhangi bir yan etki bildirilmemiştir. Günlük doz 650 mg olacak şekilde 6-12 ay kullanımlarında da herhangi bir yan etki oluşmamıştır. Uzun süreli kullanımında herhangi bir kan parametresini olumsuz yönde etkilediği görülmemiştir (23).

Bazı insanlarda hafif mide rahatsızlığı yaratabilir. Yemeklerden sonra almak bu sorunu çözer.

Fare çalışmalarında çok yüksek dozlarda (2000 mg/kg/doz) böbrek tübülus hücrelerini bozabileceği gösterilmiştir (23).

Fare çalışmalarında 2000 mg/kg quersetin kullanımının hamile veya emziren farelerden herhangi bir yan etkisi bildirilmemiştir. Ancak insanlarda böyle bir çalışma henüz bulunmadığı için önerilemez (23).

Quersetinin bazı ilaçlar ile etkileşime girebilmektedir. 300-1500 mg dozlarda beraber alındığında siklosporin, statinler (kolesterol ilacı), fexofenadin (antihistaminik) isimli ilaçların etkisini artırırken midazolam (antiepileptik) isimli ilacın etkisini azaltabilmektedir. Buna karşın nifedipin, rosiglatazın, anti HIV ilaçları, digoksin, varfarin, sefprozil ile herhangi bir etkileşimi bulunmamıştır (23).

Tıpta altın standart bilimsel çalışmalardır.

-Kesinlikle işe yaradığını biliyor muyum?

– Hayır, ama mevcut koşullarda kanıtlar benim için yeterince iyi.

Verilerin sizin için yeterince çekici olup olmadığına yalnızca siz karar vermelisiniz. Eğer günlük 500 mg quercetin almaya karar verirseniz veya kullanıyorsanız lütfen anketimizi doldurun. Salgının sonlarına doğru ikinci anketi paylaşarak ne oranda korunduğunuzu tespit etmek istiyorum.

Quersetin-koronavirüs etkinlik çalışmamıza destek verin etkinliğini ortaya koyalım.

Doç.Dr.Hasan Önal

Çocuk Metabolizma Uzmanı

Kaynaklar

  1. Anand David AV, Arulmoli R, Parasuraman S. Overviews of Biological Importance of Quercetin: A Bioactive Flavonoid. Pharmacogn Rev. 2016;10(20):84–89. doi:10.4103/0973-7847.194044
  2. Bischoff SC. Quercetin: potentials in the prevention and therapy of disease. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2008 Nov;11(6):733-40.
  3. Smith, Micholas; Smith, Jeremy C. (2020): Repurposing Therapeutics for COVID-19: Supercomputer-Based Docking to the SARS-CoV-2 Viral Spike Protein and Viral Spike Protein-Human ACE2 Interface. ChemRxiv.
  4. Yi L, et al. Small Molecules Blocking the Entry of Severe Acute Respiratory Syndrome Coronavirus into Host Cells. Journal of Virology Sep 2004, 78 (20) 11334-11339.
  5. Nguyen TTH, Woo HJ, Kang HK, Nguyen VD, Kim YM, Kim DW. et al. Flavonoid-mediated inhibition of SARS coronavirus 3C-like protease expressed in Pichia pastoris. Biotechnol Lett. 2012;34:831-8https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22350287
  6. 2020 Feb 24;25(4). pii: E1017. doi: 10.3390/molecules25041017. Potential Therapeutic Anti-Inflammatory and Immunomodulatory Effects of Dihydroflavones, Flavones, and Flavonols. Zaragozá C, Villaescusa L, Monserrat J, Zaragozá F, Álvarez-Mon M.
  7. Hoffmann et al. Cell 181,1-10 (2020)
  8. Yamamoto et al. Antimicrob Agents Chemother 60, 6532-6539 (2016).
  9. Castillo MH, Perkins E, Campbell JH, Doerr R, Hassett JM, et al. (1989) The effects of the bioflavonoid quercetin on squamous cell carcinoma of head and neck origin. Am J Surg 158: 351-355.
  10. Knab AM, Shanely RA, Henson DA, Jin F, Heinz SA, et al. (2011) Influence of quercetin supplementation on disease risk factors in community-dwelling adults. J Am Diet Assoc 111: 542-549.
  11. Chiang LC, Chiang W, Liu MC, Lin CC (2003) In vitro antiviral activities of Caesalpinia pulcherrima and its related flavonoids. J Antimicrob Chemother 52: 194-198.
  12. Kaul TN, Middleton E Jr, Ogra PL (1985) Antiviral effect of flavonoids on human viruses. J Med Virol 15: 71-79.
  13. Neznanov N, Kondratova A, Chumakov KM, Neznanova L, Kondratov R, et al. (2008) Quercetinase pirin makes poliovirus replication resistant to flavonoid quercetin. DNA Cell Biol 27: 191-198.
  14. Ganesan S, Faris AN, Comstock AT, Wang Q, Nanua S, et al. (2012) Quercetin inhibits rhinovirus replication in vitro and in vivo. Antiviral Res 94: 258-271.
  15. MacClean’s. A made-in-Canada solution to the coronavirus outbreak? https://www.macleans.ca/news/canada/a-made-in-canada-solution-to-the-coronavirus-outbreak/Accessed 3/19/20.
  16. https://www.evms.edu/media/evms_public/departments/internal_medicine/Marik-Covid-Protocol-Summary.pdf
  17. Xia H, Lazartigues E. Angiotensin-converting enzyme 2: central regulator for cardiovascular function. Curr Hypertens Rep. 2010;12(3):170–175. doi:10.1007/s11906-010-0105-7
  18. Yamada K, Iyer SN, Chappell MC, Ganten D, Ferrario CM. Converting enzyme determines plasma clearance of angiotensin-(1-7). Hypertension. 1998;32(3):496–502. doi:10.1161/01.hyp.32.3.496
  19. Santos RA, Ferreira AJ, Verano-Braga T, Bader M. Angiotensin-converting enzyme 2, angiotensin-(1-7) and Mas: new players of the renin-angiotensin system. J Endocrinol. 2013;216(2):R1–R17. Published 2013 Jan 18. doi:10.1530/JOE-12-0341
  20. Iwai M, Horiuchi M. Devil and angel in the renin-angiotensin system: ACE-angiotensin II-AT1 receptor axis vs. ACE2-angiotensin-(1-7)-Mas receptor axis.Hypertens Res. 2009;32(7):533–536. doi:10.1038/hr.2009.74
  21. Zaragozá C, Villaescusa L, Monserrat J, Zaragozá F, Álvarez-Mon M. Potential Therapeutic Anti-Inflammatory and Immunomodulatory Effects of Dihydroflavones, Flavones, and Flavonols. Molecules. 2020;25(4):1017. Published 2020 Feb 24. doi:10.3390/molecules25041017
  22. Bischoff SC. Quercetin: potentials in the prevention and therapy of disease. Curr Opin Clin Nutr Metab Care. 2008;11(6):733–740. doi:10.1097/MCO.0b013e32831394b8
  23. Andres S, Pevny S, Ziegenhagen R, et al. Safety Aspects of the Use of Quercetin as a Dietary Supplement. Mol Nutr Food Res. 2018;62(1):10.1002/mnfr.201700447. doi:10.1002/mnfr.201700447

3 YORUMLAR

  1. Ailece 1er kutu kullandık günde 1adet ve 15damla d vitamini ile allaha şükür hasta olmadık teşekkür ederiz. Kullanmaya ne zamana kadar devam edelim.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.